Câu chuyện kỳ thú về chú khỉ bay lên vũ trụ

20/12/2019

Các tài liệu lưu mà NASA lưu trữ lại về chuyến bay năm 1959 của Sam khá sơ sài và ít ỏi, chủ yếu chỉ mang tính xác nhận rằng khoang tàu Mercury mới được chế tạo ra vào thời điểm đó đã giữ cho con khỉ còn sống, nghĩa là con người đã sẵn sàng tiếp bước để bay vào không gian.

Nhưng trong ký ức của Bob Thompson, một cựu nhân viên NASA, câu chuyện về con khỉ rakesus vẫn luôn hiện lên cực kỳ sống động.

(Sam được tuyển dụng vào NASA cho sứ mệnh thử nghiệm an toàn của kén Mecury.)

Trở lại tháng 12 năm 1959, NASA chỉ còn cách chuyến bay đầu tiên vào vũ trụ của Alan Shepard 18 tháng. Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ vẫn còn phải thực hiện các cuộc thử nghiệm trên tên lửa và tàu vũ trụ. Các nhà khoa học hầu như không biết gì về ảnh hưởng của môi trường không trọng lực đối với con người, hoặc họ cần phải làm gì để giữ cho phi hành gia của mình sống được ngoài đó.

Khi các kỹ sư trẻ của NASA tại Trung tâm nghiên cứu Langley ở Virginia bắt đầu thử nghiệm kén Mercury cho chuyến bay, họ muốn xem liệu các gia tốc tác động lên cơ thể phi hành gia trong quá trình hủy bỏ chuyến bay sau khi phóng có thể giữ cho họ sống sót hay không. Đây là vị trí mà Sam, một con khỉ rakesus nặng 3,6 kg được tuyển dụng.

Vào thời điểm kén Mecury mang theo Sam đáp xuống Đại Tây Dương, biển động mạnh và những con sóng đã cố gắng chôn vùi nó. Nhưng đến ngày 4 tháng 12, biển cuối cùng đã dịu đi một chút.

"Tôi đã ở ngoài đó trên một khu trục hạm, biển khi đó có những con sóng cao 6 mét", Thompson hồi tưởng lại.

"Hạm trưởng tàu khu trục là một cựu lính tàu ngầm. Tôi ở trong phòng chỉ huy và giảng cho anh ấy một khóa học ngắn về việc gió và biển sẽ giúp ích cho sự phục hồi. Và tôi nói, 'Hãy vững vàng như khi anh đi và đừng dừng lại'. Sau đó, tôi rời khỏi phòng chỉ huy, đi xuống boong tàu để giúp họ đưa cái kén lên khỏi nước".

(Con khỉ được đưa vào một thùng container có kích thước 36 inch x 18 inch.)

Chuyến bay

Sam đã nằm trong một cái container có kích thước 36 inch x 18 inch đặt trong kén. Tổ hợp được phóng lên không gian bằng một tên lửa Little Joe. Một phút sau chuyến bay, di chuyển với tốc độ 3.685mph, hệ thống tách kén Mercury đã nổ súng.

Sam phải chịu đựng một gia tốc từ 10 đến 12Gs trước khi nó có 3 phút trong môi trường không trọng lượng, đạt độ cao cực đại khoảng 53 dặm. Áp suất trong kén đã giảm từ áp suất khí quyển xuống còn khoảng một nửa trong suốt chuyến bay.

Rồi sau đó, kén Mercury rơi xuống vùng biển hỗn loạn ngoài khơi Virginia. Con khỉ Sam vẫn bị giữ chặt trên ghế, cả cái kén nảy quanh trong sóng biển, chờ đợi Thompson cùng Hải quân đến giải cứu.

(Tên lửa Little Joe đã đưa kén Mecury chứa Sam lên rìa vũ trụ.)

Khi Thompson xuống boong, các thủy thủ đang cố gắng móc một thanh nhôm dài vào một cái chốt trên đỉnh kén Mecury.

Quả cầu công phá

"Cái kén đập một lần cuối trước khi bị treo lủng lẳng trên boong tàu. Chúng tôi quấn một dây thòng lọng xung quanh nó và cấp cứu cho một thủy thủ bị thương trong vụ việc".

Điều đáng ngạc nhiên là cái kén không bị hư hỏng nhiều. Nhưng điều gì đã xảy ra với Sam, con khỉ đã bay lên tận rìa vũ trụ, trở về Trái Đất mà vẫn bị hành hạ?

"Con khỉ đã ở trong một cái lon nhôm lớn, được bắt vít xuống sàn. Chúng tôi tháo cái nắp ra, tôi khum các ngón tay của mình lại rồi thò xuống đó. Con khỉ nắm lấy tay tôi. Chúng tôi đã có một số dụng cụ để giải thoát nó khỏi chiếc ghế dài. Tôi đặt con khỉ xuống và bảo một trung sĩ đi lấy táo và cam. Con khỉ đói bụng. Nó ăn gần hết số cam đó".

(Kén Mucury ở trung tâm nghiên cứu Langley của NASA)

Sau chuyến bay, một phân tích về điện tâm đồ, hô hấp, nhiệt độ cơ thể, cử động mắt và các phép đo khác cho thấy không có kết quả bất thường từ các phản ứng sinh lý và tâm lý của Sam.

Con khỉ đã sống sót qua thử thách với sự thèm ăn còn nguyên vẹn. Nó tiếp tục sống một cuộc đời dài, cho đến khi chết vào năm 1982 và được hỏa táng.

Tin công nghệ TopIT sưu tầm

Like Topit.vn
Tin mới
 
Tin liên quan
 
Tiêu điểm